Sunday, January 22, 2012

რუსეთში იზრდება ეკლესიის როლი (“Los Angeles Times”, აშშ)

ეკლესია, რომელიც ხელახლა იქცა მოთამაშედ პოლიტიკურ არენაზე ამასთან პირველად დამოუკიდებელ მოთამაშედ, ეძიებს თავისთვის შესაფერის როლს. სამხატვრო გამოფენის დარბევამ გვიჩვენა მისი ძალა.

როდესაც მოსკოვში ცნობილი სახაროვის მუზეუმი შეეხო რელიგიურ თემას სამხატვრო გამოფენაზე, არავის არ გაჰკვირვებია ამის მომდევნო მრისხანე პროტესტი.

მართლაც, ერთერთი ნამუშევარი წარმოადგენდა ხატის მოჭედილობას, რომელშიც ყველას შეეძლო თავის გაყოფა. მეორეზე ქრისტე რეკლამირებას უწევდა კოკა-კოლას სიტყვებით “ესე არს სისხლი ჩემი”.

ადგილობრივი ეკლესიის მღვდლის მრევლმა ექსპონატებს პატარა ბალონებიდან საღებავი შეასხა. რუსეთის პარლამენტმა დაჰგმო გამოფენა და მოუწოდა ხელისუფლებას “აუცილებელი ზომების მიღებისკენ”. პრეზიდენტ ვლადიმირ პუტინის სულიერმა მოძღვარმა ამ მხატვრებს უწოდა “სნეულების მომტანი ბაქტერია”, რომლის წინააღმდეგაც საზოგადოება იყენებს ანტიგენებს”.

ბოლოს კი გამოყენებულ იქნა სახელმწიფოს ძალაც, რათა ზეწოლა მოეხდინა მუზეუმზე, რომელიც ახდენს გამოწვევის სიმბოლიზებას საბჭოთა წლების რეპრესიებისა და სარწმუნოების გამო დევნისათვის. სახაროვის მუზეუმის დირექტორს იური სამოდუროვს დღეს იძახებენ სასამართლოში. გამოფენის სხვა ორ ორგანიზატორთან ერთად მას ბრალად სდებენ “ეროვნებათაშორისი ან რელიგიური მტრობის” გაღვივებას.

ამ შემთხვევას თითქმის არ გამოუწვევია კამათი რუსეთში, სადაც შეტევა მართლმადიდებელ ეკლესიაზე ბევრის მიერ აღიქმება როგორც დარტყმა რუსული სახელმწიფოს თავად არსებაზე (существо).

რუსეთის მეფეთა ეკლესია, რომელსაც ჩამორთმეული ჰქონდა მთელი თავისი ფასეულობანი და სამოცდაათი წლის მანძილზე იდევნებოდა უღმერთო საბჭოთა ხელისუფლების მიერ, ხელახლა იქცა საკვანძო პოლიტიკურ მოთამაშედ ქვეყანაში – ერთერთ არცთუ ბევრ ინსტიტუტთაგანად, რომელსაც მოეპოვება მომხრეები მთელს უკიდეგანო რუსეთში.

ამ წელს ჩატარებული გამოკითხვის მსვლელობისას, რუსეთის მცხოვრებთა 71%-მა განაცხადა, რომ ისინი მართლმადიდებლები არიან, ხოლო ნახევარზე მეტი თვლის თავის სარწმუნეობას მნიშვნელოვნად ან ძალზედ მნიშვნელოვნად. ეკლესია ინახავს საკუთარ ჟურნალს, რადიოსადგურს, ხოლო ახლახანს კი ჰქონდა გადაცემა სახელმწიფო ტელევიზიაშიც.

იგი ირიბად აკონტროლებს სახელმწიფო სათათბიროს არანაკლებ 40 დეპუტატს, რომელმაც ამ კვირაში მიიღო კანონი, რომელიც ეკლესიას აძლევს გარანტიას ათეულობით მილიონი დოლარის სახელმწიფო საკუთრების უფასოდ გამოყენებაზე, სადაც დგას საეკლესიო ნაგებობანი.

ყველაზე უფრო მნიშვნელოვანია, შესაძლოა, ის, რომ ეკლესიის ერთ-ერთი ყველაზე უფრო ერთგული მომხრეა – პრეზიდენტი პუტინი, თუმცა კი მის მოტივებს კითხვის ნიშნის ქვეშ აყენებენ. მისი წინამორბედის, ბორის ელცინისგან განსხვავებით, რომელსაც პოზიორს უწოდებდნენ ყოველთვის, როდესაც იგი ტელეკამერების წინ ხელში დაიჭერდა სანთელს და გაემართებოდა საკურთხევლისკენ, პუტინს ჰყავს თავისი საკუთარი სულიერი მოძღვარი, რომელსაც იგი აღსარებას აბარებს.

ეკლესიის ხელმძღვანელობამ მხარი დაუჭირა სახაროვის მუზეუმის დევნას.

“საზოგადოება არ უნდა ითმენდეს (იწყნარებდეს) სიწმინდეთა და წმინდა სახელების შეურაცხყოფის ღია და პროვოკაციულ მცდელობებს, აგრეთვე რელიგიური თემებისთვის გამოწვევის საჯაროდ სროლას ისეთნაირად, რომ ამან, უეჭველად უნდა გამოიწვიოს ნეგატიური რეაქცია”, ინტერვიუში თქვა მოსკოვის საპატრიარქოს საგარეო საეკლესიო ურთიერთობათა განყოფილების თავმჯდომარის მოადგილემ დეკანოზმა ვსევოლოდ ჩაპლინმა.

მამა ალექსანდრე შარგუნოვი, რომლის მომხრეებიც თავს დაესხნენ საღებავიანი პატარა ბალონებით გამოფენის ექსპონატებს 2003 წლის იანვარში, ერთი ნაბიჯით უფრო შორს წავიდა.

“ეკლესიის წინააღმდეგ გაჩაღებულია უპრეცედენტო ომი – ეს არის ომი ადამიანის ღირსების წინააღმდეგ”, თქვა შარგუნოვმა, მტკიცე ადამიანმა მოზომილი სიტყვით, მიწამდე დაშვებულ შესამოსელში და მოკლე წვერით, რომელიც წარმოადგენს მართლმადიდებელი მღვდელმსახურის კლასიკური წვერის “შემსუბუქებულ ვარიანტს”. “ახლა შეგვიძლია ვთქვათ, რომ ჩვენ გადავდივართ ათეიზმიდან სატანიზისკენ . . . და ეს შესაძლოა დასრულდეს სიტუაციით, რომლის დროსაც არ დარჩება არაფერი წმინდა. და მაშინ ГУЛАГ-ის, ნაცისტური საკონცენტრაციო ბანაკებისა და ჰოლოკოსტის საშინელებანი უბრალო რამედ მოგვეჩვენება ბოროტების იმ უფსკრულთან შედარებით, რომელიც ჩვენს წინაშე გაიხსნის პირს”.

კვირა საღამოობით შარგუნოვის ეკლესიაში იკრიბება ასობით მორწმუნე. მიმდევრები იკრიბებიან მისი ამბიონის გარშემო დიქტოფონებით ხელში, რათა ჩაიწერონ მისი ქადაგებანი და ის, თუ იგი როგორ, фальшивя, გალობს ძველ ლიტურგიას. მიდიან და ეკლესიის ბაღის გავლით, ვარდებით სავსესი, საშუალო ასაკის ქალები თავსაფრებში მუხლს იყრიან მის წინაშე და ხელზე ემთხვევიან.

შარგუნოვი ამბობს, რომ რუსეთის მთავრობა არ ღებულობს საკმარის ზომებს ზნეობრივი ფასეულობების დასაცავად.

“მას შეუძლია თავი გამოაცხადოს ქრისტიანად და იყოს პირველი მღვდელმსახური, მაგრამ ჩვენ უნდა ვმსჯელობდეთ მის შესახებ არა სიტყვების მიხედვით, არამედ საქმეებისა”, ამბობს იგი პუტინის შესახებ. “ნუთუ მას არ შეუძლია დაიცვას ჩვენი შვილები ნარკოტიკებით მასობრივი განადგურებისგან? ოფიციალური ინფორმაციით, ჩვენს ქვეყანაში ორიდან ექვს მილიონამდე უსახლკარო ბავშვია. ზოგიერთ მათგანს მშობლებიც კი არა ჰყავს. სახელმწიფო კი ამაში არაფერს აკეთებს. ტიპიური სათაური, რომელიც შეიძლება ვნახოთ გაზეთში, ასეთია: “პორნოვარსკვლავი ცხრა წლის ასაკში”. სად არის სახელმწიფოს მეთაური – ქრიატიანი?”

კონსტიტუციის თანახმად რუსეთი – საერო სახელმწიფოა, და მართლმადიდებელ ეკლესიას მოუწია აეთვისებინა თავისუფალი და დამოუკიდებელი ინსტიტუტის როლი, რაც არ ყოფილა არც ერთხელ მისი ათასწლოვანი ისტორიის მანძილზე.

1917 წ. ბოლშევიკურ რევოლუციამდე ეკლესია არანაკლებ სამასი წლის განმავლობაში უწყვეტად იყო დაკავშირებული სამეფო ხელისუფლებასთან. კომუნიზმის გარიჟრაჟზე დაიწყეს ეკლესიების ნგრევა, მღვდელმსახურთა დაწვა და დახვრეტა. მხოლოდ საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ 1991 წელს ეკლესია პირველად თავის ისტორიაში იქცა დამოუკიდებელ მოთამაშედ სახელმწიფოში, რომელიც უკვე აღარ აძლევდა მას ოფიციალურ მანდატს.

“როგორ უნდა მოქცეულიყვნენ? როგორ აეგოთ ურთიერთობები ეკლესიის შიგნით, ურთიერთობები სახელმწიფოსთან? მათ არ შეეძლოთ იმის გაგება, თუ რა უნდა გაეკეთებინათ შემდეგ”, ამბობს ალექსანდრე შიპკოვი, რუსული პოლიტიკისა და რელიგიის ანალიტიკოსი. ზოგიერთი თვლის, რომ მოწოდებები გამოცხადებულიყვნენ არჩევნებზე, რომლებიც ჟღერდა ქვეყნის 25.000 სამრევლოში (ეს ციფრი ოთხჯერ გაიზარდა 1988 წ. შემდეგ) დაეხმარა პუტინს პრეზიდენტის პოსტზე არჩევაში 2000 წ.

მაგრამ უმრავლესობა – მათ რიცხვში, ეკლესიის ხელმძღვანელობა – თვლის, რომ ეკლესია გაცილებით უფრო სუსტია, ვიდრე შეიძლებოდა რომ ყოფილიყო, ნაწილობრივ იმის გამო, რომ პუტინმა ოსტატურად შეასუსტა მის გავლენა, სარგებლობდა რა ამავდროულად მისი ძალით როგორც გამაერთიანებელი საერთოეროვნული ინსტიტუტისა.

ეკლესიის წარმომადგენლები ჩივიან, რომ მარტო ამ წელს მთავრობამ მნიშვნელოვნად ჩამოჭრა დაფინანსება კერძო რელიგიური სკოლებისთვის. განათლების სამინისტრომ უარი თქვა ეკლესიის მოთხოვნაზე შემოეღოთ მართლადიდებლური კულტურის სწავლება სახელმწიფო სკოლებში, თუმცა კი ზოგიერთი სკოლა დაბეჯითებით ითხოვდა იმას, რომ ეს კურსი წაკითხული ყოფილიყო არჩევის მიხედვით.

ჩაპლინი ჩივის, რომ ევროპული ქვეყნების უმრავლესობაში ეკლესია თამაშობს უფრო მნიშვნელოვან როლს საზოგადოებრივ ცხოვრებაში, აქვს რა, მათ რიცხვში, სამხედრო კაპელანების ინსტიტუტი, რომლებადაც გახდომა არ შეუძლიათ მართლმადიდებელ მღვდელმსახურებს რუსეთში.

“ძალზედ იგრძნობა აქ ის, რომ ზოგიერთი სახელმწიფო მოხელე თვლის, ვითომ ეკლესიის გამოყოფა სახელმწიფოსგან ნიშნავს ეკლესიის სრულ შეუმჩნევლობას საზოგადოებრივ ცხოვრებაში, საქმიანობის ყველა სფეროში, რომლებსაც აფინანსებს სახელმწიფო, – თქვა მან. – არიან ადამიანები, რომლებიც თვლიან რელიგიას საბაზრო ეკონომიკის კიდევ ერთ ელემენტად და ამბობენ რელიგიური მოღვაწეობის ელემენტების შესახებ როგორც კონკურენციის სფეროების თაობაზე, რომელთა რეგულირებაც უნდა ხდებოდეს ბაზრის კანონებით”.

“მთლიანობაში მე ვთვლი, რომ პუტინი იმდენად ძლიერია, რომ იგი ახდენს ეკლესიისადმი პტივისცემის დემონსტრირებას, მაგრამ იმავე დროს არ საჭიროებს მას (ეკლესიას), როგორც ძალისმიერ რესურსს – დაუმატა მან. – პუტინი არ აყნებეს საკუთარ თავს ისეთ მდგომარეობაში, რომლის დროსაც ეკლესიამ შესაძლოა მოახდინოს მასზე ზეწოლა”.

სახაროვის მუზეუმის თანამშრომლები ამტკიცებენ, რომ მათ სულაც არ ჰქონდათ განზრახული შეურაცხყოფის მიყენება ეკლესისთვის თავიანთი გამოფენით, რომელსაც ეწოდებოდა “ფრთხილად: რელიგიაა”.

“ჩვენი ერთადერთი კონცეფცია იყო მოგვეწვია მხატვრები და მიგვეცა მათთვის ნება თავისუფლად გამოეთქვათ საზოგადოებაში რელიგიისადმი დამოკიდებულების გამოხატვის შესახებ – პოზიტიურისა, ნეგატიურისა, მნიშვნელობა არა აქვს”, თქვა სამოდუროვმა.

“უნდა ვაღიარო, რომ ზოგიერთმა ნამუშევარმა – სამმა თუ ოთხმა – მე რამდენადმე დამძაბა, შესაძლოა ჩემში გამოიწვია რამდენადმე შოკიც. მაგრამ მე არ მინდოდა ამეკრძალა ამ ნამუშევართა ჩვენება. მე მქონდა სურვილი რომ გამეგო მათი”, თქვა მან.

თუკი სამოდუროვი დამნაშავედ იქნება ცნობილი, მაშინ იგი თითქმის ნამდვილად დაკარგავს სამსახურს და ხუთ წელიწადს გაატარებს ციხეში, ასევე ვალდებული იქნება გადაიხდოს 17.000 დოლარი ჯარიმა. სასამართლო შესაძლოა გადადებულ იქნას რამდენიმე კვირით გრაფიკების შეუთავსებლობის გამო, მაგრამ იგი ჩატარებულ იქნება წლის ბოლომდე.

“ერთერთ წერილში ნათქვამი იყო, რომ 1941 წელს მოსკოვთან მდგარმა გერმანელებმა ნაკლები მავნებლობა მოგვაყენეს, ვიდრე ამ გამოფენამ”, ამბობს ანა ალჩუკი, რომელსაც ბრალად ედება ის, რომ შეადგინა გამოფენის კატალოგი. გამოფენაზე წარმოდგენილი მისი საკუთარი ნამუშევარი შედგებოდა დიდი ხნის წინ გარდაცვლილ თანამემამულეთა ფოტოსურათებისგან ოთხი საფლავით, და მხოლოდ ერთ მათგანზე იყო ჯვარი. ტექსტში, რომელიც თან ახლდა ფოტოსურათს, დასმული იყო კითხვა: ნუთუ მხოლოდ ის ცხონდება, ვინც ჯვრითაა?

“მე ვკითხულობდი, რა მოუვათ სხვა ადამიანებს, მაგალითად, ომის გმირებს”, ამბობს ალჩუკი. “ამის გამო მე ბრალი დამდეს ქვეყნის დექრისტიანიზაციაში – ეს სრული სისულელეა”.

“გამოდის, რომ ჩვენ შევეხეთ მტკივნეულ საკითხს, და ამ გამოფენა გამოაკრისტალა ბევრი პროცესი, რომლებიც უკვე მიმდინარეობს ჩვენს ქვეყანაში”, თქვა სამოდუროვმა.

ჯერჯერობით კიდევ არის ლიბერალური ფასეულობები, და საზოგადოების რაღაც ნაწილი მათ მიჰყვება, მათთვის არ არის ადგილი ამ ქვეყანაში”, თქვა მან. “მომავალში საეკლესიო და საერო ორგანიზაციებს მოუწევთ ნულიდან შექმნა თანაარსებობის გამოცდილებისა საერო სახელმწიფოში – ამასთან ერთნი არ უნდა ცდილობდნენ მეორეთა საკუთარი თავისადმი დაქვემდებარებას. მაგრამ ჯერჯერობით ეს არ ხდება”.

კიმ მერფი (Kim Murphy)
წყარო: «ИноСМИ»
საიტზე narochnitskaia.ru გამოქვეყნდა 29. 01. 2007

თარგმნა და კომენტარი დაურთო
ირაკლი ხართიშვილმა

მცირე კომენტარი

გამოფენის ლიბერალურად მოაზროვნე ორგანიზატორები, როგორ წერილიდან ჩანს, თვლიდნენ, რომ ღმერთისა და რელიგიის შესახებ მათ უნდოდათ მეტი ცოდნა მიეღოთ ამ გამოფენის მოწყობით. მაგრამ თითოეული მათგანი რომ სერიოზულად ავად გამხდარიყო, განა ისინი შესაბამის სამხატვრო გამოფენას მოაწყობდნენ სამედიცინო თემატკაში? ალბათ არა, ალბათ ისინი წავიდოდნენ ექიმთან, ანუ სპეციალისტთან, რომელიც დაუდგენდა მათ დიაგნოზს და დაუნიშნავდა მკურნალობას, თერაპიულს ან ქირურგიულს. მაშინ რატომ ჰგონიათ ამ ადამიანებს, რომ ღმერთის საიდუმლოსა და რელიგიის საკითხებში ჩაღრმავებისთვის საკმარისი და სასარგებლოა ასეთი გამოფენების მოწყობა? განა სამყაროს შემოქმედი ღმერთის შესახებ სწორი ცოდნის მიღებას კი არ სჭირდება ამ სფეროში კომპეტენტური სპეციალისტების, სასულიერო პირებისა და თეოლოგებისთვის მიმართვა, და არა უფრო მეტად გრძნობებს, და ხშირად არაჯანსაღ გრძნობებს აყოლილი მხატვრებისთვის ასეთი ასპარეზის მიცემა?

მე ერთერთ წერილში აღნიშნული მქონდა, რომ საქართველოს მართლმადიდებელი ეკლესიის მრევლის წევრი ვარ 1992 წლიდან, ხოლო 1998-2000 წლებში ვსწავლობდი საპატრიარქოს სამრევლო სკოლაში, და ასეთნაირად მიღებული ცოდნის საფუძველზე ვწერდი, რომ მოძვრებას ღმერთის შესახებ, როგორც ვიცით, ეწოდება რელიგია. ეს არის შედგენილი ლათინური სიტყვა, რომლის შემადგენელი ნაწილებია “რე” და “ლიგა”. “რე” ნიშნავს ხელახლა, იმის მსგავსად, როგორც გამოიყენება სიტყვებში რეანიმაცია, რეგენერაცია, რესტრუქტურიზაცია, რეკომბინაცია და სხვა. “ლიგა” ნიშნავს კავშირს – ერთა ლიგა, საფეხბურთო ლიგა, საჭადრაკო ლიგა და ა. შ. ანუ რელიგია აზრობრივად ნიშნავს კავშირის განახლებას ღმერთთან, იმ კავშირისა რომელიც ჩვენმა უპირველესმა წინაპრებმა, ადამმა და ევამ, და მათთან ერთად, კაცობრიობამაც, დაკარგეს სამოთხიდან გამოდევნის შემდეგ. სწორედ ამის გამოა, რომ მიწიერი ცხოვრება ადამიანისა არის მისი უკვდავი სულის მიერ ისეთი თვისებების შეძენა, რომელთა საფუძველზეც იგი სხეულთან გაყრის, ანუ ადამიანის გარდაცვალების შემდეგ, სამარადისოდ დაემკვიდრება ან ნეტარებაში უფალთან, ან კიდევ სატანჯველში ეშაკთან. მესამე გზა არ არსებობს. სახარებაში, როდესაც მაცხოვარი აგზავნის თავის მოწაფეებს საქადაგებლად, ეუბნება “ვინც იწამოს სახარება და ნათელ იღოს, ცხონდეს, ვინც არა, დაისაჯოს”. სწორედ ამის საფუძველზე გვასწავლიან მართლმადიდებელი, ანუ სიმართლის მადიდებელი, ან მართლად მადიდებელი ეკლესიის მოძღვრები, რომ ვინც არ მიიღებს მართლმადიდებლურ ნათლობას, იგი ვერ ცხონდება, ანუ ვერ გადარჩება საუკუნო სიცოცხლისთვის, თუნდაც ძალზედ კეთილი, გულისხმიერი, ან მეგობრისთვის, ოჯახისთვის, სანათესაოსა და სამშობლოსთვის თავგანწირული ადამიანი იყოს. რა თქმა უნდა, მას ყველა ამ სიკეთეს ჩაუთვლის უფალი და სათანადო სასიკეთო საზღაურსაც მისცემს, ამ ქვეყნადაც და იმ ქვეყნადაც, სხვებისგან განსხვავებით, მაგრამ იგი ვერ მიიღებს მთავარს – ვერ ცხონდება, საუკუნოდ ვერ იქნება უფლთან ნეტარებასა და უფლის დიდებაში, ვინაიდან სიცოცხლეში მან თავად არ ისურვა უფლის ნათელში შესვლა. მაგრამ ცნობილია ისიც, რომ ის მართლმადიდებლურად მონათლული, რომელიც არ დააფასებს იმ ნათელს, რომლითაც და რომელშიც მოინათლა, იცხოვრებს ანგარებით, სიხარბით, მოყვასის მიმართ ბოროტებიტა და სხვა თანამდევი ცოდვებით, არ შეინანებს და არ შეეცდება სულის ამაღლებით მათ დაძლევას, გარდაცვალების შემდეგ, საუკუნო სამყოფელში კიდევ უფრო მეტ სატანჯველში იქნება, ვიდრე მონათლავი და თუნდაც საქციელით მისი მსგავსი სხვა ცოდვილი, ვინაიდან ვისაც მეტი მიეცა, მეტიც მოთხოვება. უფალი ჩვენი ყველას მშობელი მამაა და თავისი შვილებისგან მისდამი მამა-შვილურ, ხოლო ურთიერთ შორის კი და-ძმურ ურთიერთობებს მოითხოვს. და განა ყველა ეს ძირეული და უბრალო განწყობა ჩანდა იმ გამოფენის ორგანიზატორთა დამოკიდებულებაში, სიტყვებსა თუ დასახელებულ ექსპონატებში? რა თქმა უნდა, არა.

არის კიდევ ერთი საკითხიც. შესაძლოა ვინმეს არ აკმაყოფილებდეს მართლმადიდებლური ღვთისმეტყველების საფუძველზე მისთვის ნათქვამი განმარტებანი, და უნდოდეს სხვა ქრისტიანულ კონფესიათა თუ რელიგიათა ცოდნის გაცნობაც. ესეც ალბათ გასაგებია, მაგრამ განა კი ამ ადამიანმა ისე კარგად იცის მართლმადიდებლური ღვთისმეტყველება, რომ რაღაც უკმარისობის გრძნობა გაუჩნდეს ამ მხრივ? ამიტომ სჯობს ჯერ საკუთარი კარგად შეისწავლოს, ხოლო შემდეგ კი თუ მაინც დარჩა პასუხგაუცემელი კითხვები, ისევ საკუთარ მართლმადიდებლურ ცოდნაზე დაყრდნობით შეუდგეს მისთვის საინტერესო კონფესიებისა თუ რელიგიების შესწავლას იმ უკიდეგანო ოკეანეში, რასაც წარმოადგენს მთლიანად კაცობრიობის თანამედროვე თუ ისტორიული ცოდნა და შეხედულებები ღმერთის შესახებ. აქ შეგვიძლია შედარებისთვის მოვიყვანოთ ასეთი მაგალითი: როცა მყვინთავს გემიდან თუ წყალქვეშა ნავიდან შესაბამისი სკაფანდრითა და აღჭურვილობით უშვებენ უფრო ღრმად, ფსკერის ცალკეული უბნების შესასწავლად, მაშინ იგი თავის ხომალდთან დაკავშირებულია ტროსითა და ჰაერის მიწოდების შლანგით, რომლებმაც უნდა უზრუნველყონ მისი სიცოცხლე წყალქვეშ და მისი დაბრუნება უკან ხომალდზე. თუკი ერთი ან მეორე გაწყდა, მაშინ მყვინთავს დიდი ალბათობით ელის დაღუპვა. სწორედ ასეთი ტროსის ან ჰაერის მიმწოდებელი სისტემის როლს თამაშობს, ჩვენს შემთხვევაში, საკუთარი მართლმადიდებელი სარწმუნოება იმ ქართველი და სხვა მართლმადიდებელი ადამანებისთვის, რომლებიც გადაწყვეტენ სხვა აღმსარებლობათა შესწავლას.

No comments:

Post a Comment